Wat betekent ISO 15118 ready op een laadpaal?

Ready gaat over hardware, niet over functies

Bij een laadpaal die ISO 15118 spreekt, houd je drie dingen uit elkaar:

• De hardware: communicatie-elektronica die data over de laadkabel stuurt in plaats van alleen een stroomsignaal.
• De firmware: de software die de standaard uitvoert en de functie vrijgeeft.
• De certificering: het bewijs dat de paal een specifiek deel van de standaard aantoonbaar haalt.

"Ready" dekt vrijwel altijd alleen die eerste laag. De fabrikant liegt daar niet mee: de elektronica zit er echt in. De functie zelf komt pas vrij met een firmware-update. Een datum voor die update staat er meestal niet bij. Vraag dus niet of een paal ready is, maar wat hij vandaag doet.

Wat ISO 15118 ready wel en niet garandeert

Fabrikanten gebruiken vijf formuleringen door elkaar. Ze lijken op elkaar maar beloven iets anders.

ISO 15118 is een familie van normen: alleen de delen zijn versies. Deel -2 regelt beveiligde communicatie en Plug & Charge. Deel -20 voegt geavanceerd slim laden, tweerichtingsladen en meerdere laadcontracten toe. Een claim over het ISO 15118-protocol zonder deelnummer zegt dus weinig.

Vijf schakels bepalen of V2G bij jou werkt

Teruglevering is geen functie van de laadpaal alleen. Ontbreekt één van deze vijf onderdelen, dan gebeurt er niets.

• De laadpaal: bidirectionele elektronica plus actieve ISO 15118-20 communicatie.
• De auto: een bidirectionele omvormer die stroom terug de kabel op stuurt, via diezelfde standaard.
• De firmware: aan beide kanten vrijgegeven, niet alleen aangekondigd.
• De energiemanagementsoftware: die beslist wanneer laden loont en wanneer ontladen loont.
• De netaansluiting: een dynamisch energiecontract dat teruglevering afrekent, plus een geschikte aansluiting thuis met een slimme meter.

De eerste twee schakels vind je op productpagina's. De laatste drie niet. Daarom levert een V2G-label op paal én auto vandaag vaak nog niets terug. Wie nu wil instappen, kiest een bidirectionele laadpaal met expliciete ISO 15118-20 certificering.

Toets de specificatie met zes vragen

Deze zes vragen halen het verschil tussen belofte en functie boven water. Het antwoord staat bij de specificaties op de productpagina, of je vraagt het na bij de verkoper.

1. Welk deel van de standaard haalt de paal: -2, -20 of allebei?
2. Staat die functie vandaag aan, of komt hij met een update?
3. Hoort bij die update een datum, of alleen een intentie?
4. Staat het deelnummer letterlijk in de specificaties, of alleen een "ready"-label?
5. Krijgt de paal automatisch firmware, of moet je zelf handelen?
6. Ondersteunen jouw auto en je laadpasaanbieder Plug & Charge allebei?

Krijg je op vraag twee en drie geen concreet antwoord, reken de functie dan niet mee in je keuze.

Op datzelfde specificatieblad staat één regel die vandaag al geld oplevert: de MID-meter. Dat is een MID-gecertificeerde kWh-meter die je laadverbruik geijkt registreert. Sinds 2026 levert de regeling voor emissiereductie-eenheden (ERE) je tot €500 per jaar op aan je laadkosten thuis. Die opbrengst krijg je alleen als de meter in de laadpaal zelf zit. Vrijwel elke paal die wij adviseren heeft er een. Wie een laadpaal met MID-meter laat schieten voor een toekomstbelofte, laat geld liggen.

Vanaf 2027 verandert AFIR de lat

Bij thuispalen blijft "ready" voorlopig een woord zonder verplichting. AFIR, de Europese verordening voor infrastructuur voor alternatieve brandstoffen, maakt er stap voor stap een meetbare eis van. Openbare laadpunten vallen er sinds 8 januari 2026 onder, thuispalen volgen op 1 januari 2027. De eisen hieronder gelden voor nieuwe of gerenoveerde laadpunten vanaf de genoemde datum (geverifieerd juli 2026).

Die derde regel raakt je thuispaal. Een bestaande paal hoeft niets: de verordening werkt niet met terugwerkende kracht en legt je geen vervangingsplicht op. Renovatie betekent hier een ingrijpende vervanging van laadpuntapparatuur, dus gewoon onderhoud of een nieuwe laadkabel telt niet mee. Laat je in 2027 een nieuwe paal plaatsen, dan moet die wel ISO 15118-20 halen. Punt 2.1.3 van bijlage II bij de AFIR-verordening legt die eis voor particuliere laadpunten vast.

Wat dit betekent voor je volgende laadpaal

Behandel "ready" als een intentie, niet als een functie. Vraag naar het deelnummer, de vrijgavedatum en de certificering. Weeg mee wat de paal vandaag al doet: geijkt meten, load balancing, een app die werkt. Een slimme laadpaal met actieve ISO 15118-2 brengt je verder dan het mooiste label op de doos.